אבעבועות שחורות

אבעבועות שחורות
Smallpox virus virions TEM PHIL 1849.JPG
הנגיף, הגדלה פי 370,000
שם בלועזיתVariola vera
סיווג
 ‑ ICD-1003
קישורים ומאגרי מידע
eMedicinearticle/237229 
DiseasesDB12219
MeSHD012899
MedlinePlus001356
אזהרה: תמונה קשה לצפייה של ילד נגוע באבעבועות שחורות
הגדלה

אבעבועות שחורות היא מחלה מידבקת הנגרמת על ידי הנגיף Variola major. הנגיף עובר מאדם לאדם באמצעות מגע וכתרסיס באמצעות האוויר, בעיקר בחורף ובתחילת האביב; נגיף האבעבועות השחורות קטל ככל הנראה יותר בני אדם מכל מחלה אחרת בהיסטוריה.

למחלה פותח חיסון יעיל החל מהמאה ה־17, והיא המחלה הראשונה לה פותח והופץ חיסון המוני. ארגון הבריאות העולמי יזם מבצע עולמי להכחדת המחלה באמצעות חיסון מקיף של כלל האוכלוסייה העולמית. המבצע נחל הצלחה, והחל מ־1977 לא אובחנו מקרים חדשים של המחלה. בעקבות כך הוכרזה המחלה ב־1980 כמחלה שמוגרה, והיא המחלה הראשונה שהאנושות הצליחה להכחיד. בעקבות הדברת המחלה הופסק החיסון כנגדה, חיסון שהיה חלק מתוכנית החיסונים במדינות רבות.

כיום הסיכון העיקרי להתפרצות חדשה של המחלה הוא עקב שימוש בנגיפיה כנשק ביולוגי בידי מדינות או ארגוני טרור, אך סיכון זה הוא נמוך, ולצורך התמודדות מולו מוחזק במדינות שונות (ובכללן ישראל) מלאי של מנות חיסון כנגד המחלה.

Other Languages
English: Smallpox
Afrikaans: Pokke
Alemannisch: Pocken
aragonés: Picueta
العربية: جدري
مصرى: جدرى
অসমীয়া: বৰআই
asturianu: Viruela
Aymar aru: Chuqu usu
azərbaycanca: Təbii çiçək
башҡортса: Ҡара сәсәк
žemaitėška: Raupā
беларуская: Натуральная воспа
беларуская (тарашкевіца)‎: Натуральная воспа
български: Едра шарка
bosanski: Boginje
català: Verola
Mìng-dĕ̤ng-ngṳ̄: Tiĕng-huă
کوردی: ھاوڵە
Cymraeg: Brech wen
dansk: Kopper
Deutsch: Pocken
ދިވެހިބަސް: ކަށި ވިދުރި
Ελληνικά: Ευλογιά
emiliàn e rumagnòl: Varōl
Esperanto: Variolo
español: Viruela
eesti: Rõuged
euskara: Baztanga
فارسی: آبله
suomi: Isorokko
Võro: Hernetõbi
français: Variole
Gaeilge: Bolgach
Gàidhlig: Breac (tinneas)
galego: Varíola
Avañe'ẽ: Mbiru'a
客家語/Hak-kâ-ngî: Thiên-fâ
हिन्दी: चेचक
hrvatski: Boginje
Հայերեն: Բնական ծաղիկ
Bahasa Indonesia: Variola
Ilokano: Burtong
íslenska: Bólusótt
italiano: Vaiolo
日本語: 天然痘
Patois: Sumaalpax
қазақша: Қара шешек
한국어: 천연두
Кыргызча: Чечек
Latina: Variola
лезги: ЦIегьер
lietuvių: Raupai
latviešu: Bakas
македонски: Сипаници
മലയാളം: വസൂരി
मराठी: देवी (रोग)
Bahasa Melayu: Cacar
မြန်မာဘာသာ: ကျောက်ကြီးရောဂါ
Nāhuatl: Mātlālzahuatl
Nederlands: Pokken
norsk nynorsk: Koppar
Diné bizaad: Łóódtsoh
occitan: Veròla
Ирон: Хæбуз
ਪੰਜਾਬੀ: ਚੇਚਕ
Piemontèis: Vairòle
پنجابی: چیچک
português: Varíola
Runa Simi: Muru unquy
română: Variolă
संस्कृतम्: मसूरिका
саха тыла: Уоспа
sicilianu: Vaiolu
srpskohrvatski / српскохрватски: Boginje
Simple English: Smallpox
slovenčina: Kiahne
slovenščina: Črne koze
српски / srpski: Богиње
svenska: Smittkoppor
Kiswahili: Ndui
తెలుగు: మశూచి
Tagalog: Bulutong
татарча/tatarça: Чәчәк (авыру)
українська: Натуральна віспа
اردو: چیچک
oʻzbekcha/ўзбекча: Chechak
Tiếng Việt: Đậu mùa
Winaray: Pandok
ייִדיש: פאקן
中文: 天花
Bân-lâm-gú: Thian-hoa